Hỏi về việc chấm dứt HĐLĐ khi người lao động đến tuổi nghỉ hưu

(ảnh minh hoạ)

Hỏi: Kính gửi Quý Luật sư, tôi có đọc bài viết Luật sư tư vấn “Công ty không có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động khi người lao động đến tuổi nghỉ hưu mà phải chờ” http://ecolaw1.blogspot.com/2013/08/cong-ty-khong-co-quyen-on-phuong-cham.html , (Ghi chú: Xem "bài tham khảo bên dưới) tôi có một vài thắc mắc sau mong LS giải đáp:

1. Như Luật sư trao đổi thì quy định tại Khoản 4, Điều 36 BLLĐ 2012 không phải là vấn đề gì nghiêm trọng. Nếu trong quá trình làm việc sau tuổi nghỉ hưu, công ty có thể đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động theo các tình huống như: “người lao động thường xuyên không hoàn thành công việc” hay sức khỏe yếu. Nhưng giả sử nếu NLĐ đó sức khỏe bình thường, năng lực bình thường nhưng không đến mức “không hoàn thành công việc”. Lúc đó, Công ty muốn cho nghỉ để tuyển người trẻ mới vào thì cũng là yêu cầu hợp lý thì lại ko thể chấm dứt theo các lý do trên. Lúc này nên xử lý như thế nào nếu NLĐ không chủ động thỏa thuận chấm dứt hợp đồng?

2. Nếu có 1 NLĐ ký hợp đồng không xác định thời hạn, và Công ty tôi muốn cho anh ta ký trước 1 cam kết/thỏa thuận rằng hợp đồng sẽ chấm dứt khi anh ta đến tuổi nghỉ hưu (vd còn 10 năm nữa mới đến tuổi nghỉ hưu chẳng hạn) thì có được ko? Thỏa thuận giữa 2 bên có được coi là chấm dứt hợp đồng theo Khoản 3 Điều 36 ko? Hay có bị coi là mâu thuẫn với thời hạn của hợp đồng (không xác định thời hạn), trong khi lại đồng ý sẽ nghỉ việc khi đến tuổi nghỉ hưu?

Xin trân trọng cảm ơn Luật sư! (Ph. Nh.)

Luật sư Trần Hồng Phong trả lời:

Câu hỏi và phần trả lời của chúng tôi nêu trong bài viết mà bạn dẫn là vào thời điểm tháng 8/2013. Lúc này BLLĐ 2012 cũng vừa có hiệu lực chưa lâu và đang còn thiếu nhiều văn bản hướng dẫn thi hành. Trong phần trả lời, chúng tôi cũng có nêu rõ là "Chính phủ sẽ có Nghị định hướng dẫn và giải thích rõ hơn".

Nay, tháng 8/2017, liên quan đến vấn đề bạn hỏi, đã có thêm một số văn bản hướng dẫn. Cụ thể là:

- Nghị định 05/2015/NĐ-CP.

- Thông tư 47/2015/TT-BLĐTBXH.

Theo đó, tôi tóm lược như sau:

1. Khi NLĐ đến tuổi nghỉ hưu, thì HĐLĐ sẽ chấm dứt - theo quy định tại Khoản 4 Điều 36 BLLĐ (2012) và thực hiện theo hướng dẫn tại NĐ 05/2015/NĐ-CP và Thông tư 47/2015/TT-BLĐTBXH. Hay nói khác đi, lúc này HĐLĐ sẽ chấm dứt theo luật định, không phụ thuộc vào việc muốn hay không muốn của bên nào.

2. Sau đó, nếu NLĐ có nguyện vọng tiếp tục làm việc, NSDLĐ có nhu cầu tiếp tục sử dụng lao động, thì hai bên sẽ chuyển sang giao kết HĐLĐ mới (có thể "gia hạn thời hạn HĐLĐ" hoặc ký HĐLĐ mới). Lúc này, NLĐ sẽ trở thành đối tượng NLĐ cao tuổi - có các chế độ, quy định riêng.

3. Điều đặc biệt quan trọng, là trước khi giao kết HĐLĐ mới, NLĐ phải đi khám sức khoẻ và có giấy chứng nhận bảo đảm sức khoẻ thì mới ký HĐLĐ. Sau đó mỗi 6 tháng hoặc 1 năm, NLĐ cao tuổi phải khám sức khoẻ, luôn bảo đảm có sức khoẻ tốt trong thời gian hợp đồng. Nếu NLĐ không bảo đảm sức khoẻ thì hai bên phải hoãn, hoặc chấm dứt HĐLĐ.

Với những quy định như trên, về những thắc mắc của bạn, tôi giải thích thêm như sau:

- Công ty không cần (và cũng không có quyền) đơn phương chấm dứt HĐLĐ khi NLĐ đến tuổi nghỉ hưu. Mà HĐLĐ sẽ đương nhiên chấm dứt theo luật định.

- Công ty cũng không cần ký cam kết hay thoả thuận gì với NLĐ về việc HĐLĐ sẽ chấm dứt khi NLĐ đến tuổi nghỉ hưu. Vì đây là điều đương nhiên.

- Khi NLĐ đến tuổi nghỉ hưu và HĐLĐ chấm dứt, NSDLĐ có quyền từ chối, không sử dụng tiếp NLĐ cao tuổi nữa. Tức là không gia hạn hay ký HĐLĐ mới. Vì nguyên tắc của HĐLĐ là phải do sự thoả thuận của cả hai bên. Không bên nào có quyền ép bên nào phải ký HĐLĐ - trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.

....