Bị công ty tố trộm cắp, muốn tố ngược công ty trốn thuế được không?

Khi tố cáo một ai đó, thì phải có chứng cứ đầy đủ, vững chắc. Nếu không có thể bị tố ngược về hành vi vu khống (ảnh minh hoạ)

Hỏi: Kính gửi các luật sư của Ecolaw ! Tôi đã đọc rất nhiều phần trả lời tư vấn của các luật sư trên trang web của công ty, nay tôi xin tư vấn một vấn đề. Xin cám ơn các luật sư trước. Công ty nơi tôi làm việc thành lập từ tháng 04/2022. Công ty không có kế toán mà chỉ có người ghi sổ bán hàng theo kiểu gia đình là tôi. Vì thế công ty có thuê một công ty tư vấn về quản lý doanh nghiệp để làm các thủ tục và báo cáo thuế hàng tháng. Nay họ nghi ngờ tôi ăn cắp hàng của công ty, dùng mọi biện pháp ép buộc tôi. Tôi muốn hỏi luật sư là trong trường hợp quá đáng tôi có thể tố cáo họ trốn thuế không? và nếu tố cáo thì tôi cần có chứng cứ gì? Vì tôi cũng không biết rõ bên công ty tư vấn kia họ làm sổ sách cho công ty tôi như thế nào. Thông tin duy nhất mà tôi có được là tôi thấy (nói là thấy vì họ mang tới cho ký, rồi mang đi nộp, tôi không có các bản photo đó) các báo cáo thuế GTGT hàng tháng mang đến cho Giám đốc ký đều ghi không phát sinh, trong khi sổ sách mà tôi ghi hàng ngày thì doanh số bán hàng vào khoảng 7-8 tỷ/ năm. (Thanh Ng.)

Luật sư Trần Hồng Phong trả lời:

Trước hết, chị cần phải xác định hai việc : hành vi trộm cắp của chị (nếu có) và hành vi trốn thuế của công ty (nếu có) là hai hành vi hoàn toàn độc lập, không liên quan gì đến nhau.

Về nguyên tắc, nếu công ty có đủ cơ sở và bằng chứng để tin rằng chị đã có hành vi trộm cắp tài sản/tiền bạc của công ty, thì công ty có quyền “xử nhẹ” là yêu cầu chị bồi thường/hoàn trả, “xử nặng” là làm Đơn tố giác hình sự gửi tới cơ quan công an. Trong trường hợp này, nếu số tiền thất thoát lớn (chẳng hạn từ vài chục triệu đồng trở lên) thì nhiều khả năng chị sẽ bị khởi tố về tội trộm cắp tài sản (hay một tội danh nào khác – tùy theo tính chất của hành vi – chị có thể tham khảo trong Bộ luật hình sự).

Ngược lại, vì hành vi khai báo thuế gian dối hay trốn thuế cũng là hành vi vi phạm pháp luật, nên về nguyên tắc mọi công dân (gồm cả chị) có quyền làm đơn tố giác gửi tới cơ quan chức năng (công an kinh tế) để nơi đây xem xét, xử lý. Nếu chuyện công ty trốn thuế là có thật, thì cũng tùy theo tính chất và mức độ (trốn thuế nhiều hay ít) mà có thể có 2 hướng giải quyết như sau:

Một là (mức độ nhẹ) công ty sẽ bị phạt vi phạm hành chính, đồng thời bị truy thu thuế (tức là phải đóng thuế các khoản thuế lẽ ra phải đóng trước đây). Hai là (mức độ nghiêm trọng) công ty cũng có thể bị xem xét, khởi tố hình sự về tội trốn thuế. 

Nhưng chị cần đặc biệt lưu ý là: nếu tố cáo sai sự thật, đặc biệt là tự ý thêm thắt những tình tiết theo kiểu suy đoán chủ quan, thì người tố giác có thể bị phía công ty tố ngược, đề nghị công an xem xét, truy cứu trách nhiệm hình sự về hành vi vu khống - theo quy định tại Bộ luật hình sự. 

Trên thực tế, câu hỏi và tình huống như của chị chúng tôi đã gặp khá nhiều trong quá trình hành nghề. Nhiều người nghĩ rằng khi bị công ty “xử” thì cần “trả thù” lại bằng cách tố cáo lại công ty để xem thử “mèo nào cắn mỉu nào”. Cá nhân tôi nghĩ rằng đây chưa hẳn đã là hướng giải quyết hay. Vì nếu làm không hiệu quả, chắc chắn thì sẽ bị “truy ngược” về tội vu khống công ty. Hơn nữa trong bối cảnh một người đang bị tố về tội trộm cắp lại đi tố ngược bên mình mà đã trộm cắp về hành vi trốn thuế cũng không/khó tạo được “ấn tượng đẹp” đối với các cơ quan chức năng. Chưa kể lúc này mình đang lo “gỡ” về hành vi trộm cắp thì cũng khó phân bổ được sức lực, động lực để “tố” công ty.

Tuy nhiên, nói như vậy hoàn toàn không có nghĩa là tôi phản bác gì ý định của chị cũng hoặc có ý bao biện gì cho những hành vi sai trái của bất kỳ bên nào. Theo tôi nghĩ, ai sai tới đâu thì phải chịu trách nhiệm tới đó theo đúng quy định pháp luật. Đó cũng là lẽ công bằng trong cuộc sống. Chúc chị mọi việc tốt đẹp. 

.......